Vrijwilliger: Marthy van Laar

In de gemoderniseerde arbeiderswoning in Driebergen wacht Marthy op mij met koffie en koek en uitkijkend over haar tuin praten wij over haar jarenlange inzet als vrijwilliger bij Landschap Erfgoed Utrecht.

"Je school kan de boom in" en de Landschapsbeheerploeg-Oost.
Rond 1990 kwam Marthy, na 10 jaar in de UK te hebben gewoond, weer terug naar Nederland waar ze het Nederlandse landschap met heel andere ogen bekeek. Ze genoot ervan en wilde zich er wel voor gaan inzetten. Dus toen ze in begin 1991 een advertentie zag waarin vrijwilligers als begeleiders van 'Je school kan de boom in' werden gezocht, aarzelde ze niet en gaf zich op. Na een cursus van twee dagen op Oostbroek ging ze bijna elke week een dag met de brugklassers mee het veld in, meestal wilgen knotten. Jarenlang was zij één van de weinige vrouwelijke begeleiders en vond het erg belangrijk dat de meisjes zagen dat werken in de natuur niet alleen mannenwerk is. Omdat dit project seizoensgebonden is en eind maart stopte ging ze in daarna ook meewerken in de Landschapsbeheerploeg-Oost onder leiding van Wim Vosman. Jarenlang draaide ze met veel plezier mee in beide projecten maar omdat ze merkte dat ze meer genoot van zelf de handen uit de mouwen steken dan van het aansturen van scholieren stopte ze daarmee en ging wekelijks werken in Ploeg-Oost.                                                                                                               

Wie, wat waar?
Wie: Vroeg in de morgen komen de vrijwilligers naar het verzamelpunt waar de ploegleider met de werkbus wacht. "Elke week is het afwachten wie die dag je collega's zullen zijn, al komen de meesten wel op een vaste dag in de week", vertelt Marthy. "Tijdens het werk, maar vooral in de pauze zijn er vaak verrassende gesprekken omdat iedereen een andere achtergrond, hobby’s en kennis meebrengt, maar waarmee je de interesse in natuur en landschap deelt. In de loop van de jaren zijn dat heel waardevolle contacten gebleken en zijn sommige collega's zelfs vrienden geworden."   
                                                           
Wat: Aan de slag bij de landschapsbeheerploegen vraagt om een paar sterke armen en benen. "Het niveau van werken ligt hoog", aldus Marthy." Meedoen betekent dat je er flink tegen aan wilt gaan en niet terug deinst voor zwaar werk. De werkzaamheden zijn heel divers: wilgen en elzen knotten, vogelkers verwijderen, hakhout afzetten, poelen schonen, graslandjes hooien, heggen leggen, houtwallen dunnen enz. Vaak veeleisend, maar samen de klus klaren, onder welke weersomstandigheid dan ook, geeft een geweldig goed gevoel."                                                                    

Waar: Met de werkbus vol gereedschap rijden we naar de werkplek van die dag, gewoonlijk aan de oostkant van de provincie Utrecht. Vaak ver weg van de bewoonde wereld; bv. in het boerenland , bosgebieden ,landgoederen, bij boeren of particulieren. Zwervend door deze provincie zie ik regelmatig plekjes waar ik ooit gewerkt heb, en het is interessant te zien welke invloed ons werk op die landschapselementen heeft gehad."

Bijzondere herinnering
In al die jaren zijn er kostbare herinneringen opgebouwd."Mijn één na laatste werkdag was op landgoed Kolland bij Amerongen, waar we op een stralende, maar erg koude winterdag oude elzen gingen knotten. Perfecte dag om te werken en ik kreeg veel lieve reacties op mijn nogal onverwachte besluit te gaan stoppen. Toen ik van die mooie werkplek wegreed naar huis, dacht ik: Dit gevoel komt nooit meer terug; dit is echt het einde van dit werk. Ik kreeg tranen in mijn ogen. Die dag zal mij altijd bijblijven." 

26 jaar
Na 26 jaar vrijwilligerswerk en op een mooie leeftijd van 70 jaar wil Marthy wat meer flexibel zijn in haar tijd en op een goed moment haar vrijwilliger carrière stoppen. Wat neemt Marthy mee van haar tijd als vrijwilliger bij Landschap Erfgoed Utrecht? "Door mijn werk in het project 'Je school kan de boom in', eerst onder leiding van Cor Elberse en later Dirk Abbing, heb ik me gerealiseerd dat het landschap voor veel kinderen iets is dat erg ver van hun bed ligt en het erg belangrijk is te proberen ze ervoor te interesseren. Het was fijn als je merkte dat dat lukte.

De Landschapsbeheerploeg was onder de voortreffelijke leiding van Wim Vosman (en de laatste jaren ook van Ron Bijvoet) een hechte ploeg waar ik me thuis voelde tussen mijn collega's en waar ik veel geleerd heb over het hoe en waarom van de werkzaamheden die we uitvoerden in het landschap. Het heeft mijn blik op de wereld in diverse opzichten verbreed.                                     

Door: Jutta Uitenbogaard